مطالعات اجتماعی قرآن

مطالعات اجتماعی قرآن

ارزیابی دیدگاه «اولیور لمن» در شخصیت‌شناسی حضرت یوسف

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 عضو گروه علم قران وحدیث دانشکده الهیات دانشگاه تهران
2 استاد دانشگاه بوعلی سینا
3 دانشگاه علامه عسکری. دانشکده اصول الدین تهران.
چکیده
دومین دایرة المعارف قرآنی از سوی غربی‌ها دانشنامه‌ی قرآن کریم با سرویراستاری پروفسور اولیور لمن است. در این دانشنامه ذیل مدخل «عشق» نویسنده به «سوره یوسف» نیز پرداخته است. نویسنده‌ی این مدخل همان طور که این سوره را ذیل مدخل عشق آورده برداشتی عاشقانه از این سوره داشته است. در این مقاله علاوه بر ارزیابی نگاشته‌ی سوره‌ی یوسف در این دانشنامه، در راستای نقد این دانشنامه از منظر نگاه یکجانبه به آیات قرآن، به ارائه برخی رویکردهای سیاسی-اجتماعی از سوره یوسف پرداخته شده است. ابتدا نقاط قوت و سپس نقاط ضعف این نگاشته بیان شده است. حاصل نقد این دانشنامه چنین است که با در نظر گرفتن آیات 54 و 55 سوره یوسف، تصور و برداشت عاشقانه از این سوره منتفی می‌شود و با توجه به جایگاه پیامبری و نبی بودن حضرت یوسف نه تنها این برداشت عاشقانه غلط و جفا در حق جایگاه آن حضرت است بلکه رویکرد صحیح آن رویکرد سیاسی-اجتماعی خواهد بود و آن مدبر بودن حضرت یوسف با توجه به دو ویژگی «مکین» و «امین» در آیات است. این مهم چیزی است که در دانشنامه اولیورلمن مغفول مانده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Evaluation of "Oliver Lehman's" point of view in the personality of Hazrat Yusuf

نویسندگان English

majid maaref 1
محمد جواد هراتی 2
Elham sadat Hejazi 3
1 profosor in univercity of tehran
2 faculty member
3 University
چکیده English

The second Qur'anic encyclopedia from Westerners is the Encyclopaedia of the Holy Qur'an edited by Professor Oliver Lehman. In this encyclopedia, under the entry of "Love", the author has also discussed "Surah Yusuf". The author of this entry has a romantic understanding of this surah as he has included this surah under the love section. In this article, in addition to evaluating the writing of Surah Yusuf in this encyclopedia, in line with the criticism of this encyclopedia from the perspective of a one-sided view of the verses of the Qur'an, some political-social approaches from Surah Yusuf have been presented. First the strengths and then the weaknesses of this writing are stated. The result of the criticism of this encyclopedia is that by considering the verses 54 and 55 of Surah Yusuf, the concept of love is excluded from this Surah, and considering the position of Prophet Yusuf as a prophet, not only this romantic concept is wrong and unjust. It is the position of that Prophet, but the correct approach will be the socio-political approach, and that is the resourcefulness of Prophet Yusuf, considering the two characteristics of "Makin" and "Amin" in the verses. This is the important thing that is missed in Oliver's encyclopedia.

کلیدواژه‌ها English

Encyclopaedia of the Holy Quran
Oliver Lehman
socio-political approach
Surah Yusuf
entry of love
  • قرآن کریم، ترجمه مکارم شیرازی، ناصر (1384).

1.     ابن­عربی، (بی­تا)، «تفسیر القرآن الکریم»، تحقیق: مصطفی غالب، تهران: ناصرخسرو.

2.     امین، سیده نصرت (1361)، «مخزن العرفان در تفسیر قرآن». تهران: نهضت زنان مسلمان.

3.     بابایى، احمد على (1382ش)‏، «برگزیده تفسیر نمونه»، تهران: دار الکتب الاسلامیه، چاپ سیزدهم.

4.     پروینی، خلیل (1389)، دسپ، سید علی: «رویکرد عرفانی به داستان حضرت یوسف (ع) در تفاسیر عرفانی»، نشریه ادبیات عرفانی، شماره 3، صص 1-23

5.     پیرجمالی اردستانی، (1387)، «کشف الارواح (تفسیر عرفانی سوره یوسف)»، تصحیح طاهره خوشحال دستجردی، اصفهان: کنکاش.

6.     جوادی آملی، عبدالله (1378)، «تفسیر تسنیم»، قم: مرکز نشر اسراء.

7.     راغب اصفهانی، حسین بن محمد (1416ق)، «مفردات الفاظ القرآن»، بیروت: دارالشامیه.

8.     رضایی اصفهانی، محمدعلی (1388) و سید مهدی اعتصامی: «معرفی و بررسی دائرةالمعارف قرآن اولیورلمن»، مجله قرآن­پژوهی خاورشناسان، ش7، صص 29-70.

9.     صفیعلیشاه، حسن بن محمد باقر (1378ش)، «تفسیر صفی»، تهران: انتشارات منوچهرى، چاپ اول.‏

10.  طباطبایی، سید محمد حسین (1374)، «المیزان فی تفسیر القرآن»، مترجم: سید محمد باقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ پنجم.

11.  لمن، اولیور (1393)، «دانشنامه قرآن کریم»، مترجم: محمد حسین وقار، تهران: انتشارات اطلاعات، چاپ دوم.

12.  مصطفوی، حسن (1430ق)، «التحقیق فی کلمات القرآن الکریم»، بیروت: دارالکتب العلمیه.

  • تاریخ دریافت 12 خرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 25 خرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 24 خرداد 1403